Elipsin çevresi ve ispatı

Etiketler :
Bir koninin bir düzlem tarafından kesilmesi ile elde edilen düzlemsel, ikinci dereceden, kapalı eğridir.Elips, bir düzlemde verilen iki noktaya odak noktası (F1, F2) uzaklıkları toplamı sâbit olan noktaların geometrik yeridir; verilen bu iki noktaya F1 ve F2 noktaları elipsin odakları denir. Odaklarının arasındaki uzunluğa 2c dersek ortadaki nokta elipsin merkez noktasıdır. 
Elipsin x ekseni üzerinde kalan F1 ve F2 noktaları arasındaki uzaklığa orijine eşit olacak biçimde a+a=2a asal eksen, y ekseni üzerinde kalan aynı şekildeki b+b=2b uzunluğuna ise yedek ekseni denir. Aynı zamanda pisagor teoremi gereği burada oluşan dik üçgenden b² + c² = a² bağıntısı bulunur. b ve F1 ile merkez arasındaki doğru parçası, yani c dik kenarlar, a ise hipotenüs´dür.Elipsin 2a büyüklüğünde büyük (büyük ekseni) ve 2b büyüklüğünde küçük ekseni mevcuttur. Elips bunları çap kabul eden küçük ve büyük çemberleri arasında kalır.

Elipsin çevresi yerleşik bilgilere göre Π(a+b) şeklinde verilse de elipsin çevresi ve alanı integral yardımıyla en düzgün biçimde hesaplanır.

Özet olarak yapılan işlem şu şekildedir: Elipsin denklemi x²/a² + y²/b² = 1 olsun. Elipsin parametrik denklemleri x = a sin t ve y = b cos t'dir. Parametrik bir eğrinin yay uzunluğu, L = ∫√[(dx/dt)² + (dy/dt)²] dt formülüyle hesaplanır. Bu nedenle önce parametrik denklemlerin türevleri alınır. Buradan dx/dt = a cos t ve dy/dt = –b sin t elde edilir. Bu ifadeler yay uzunluğu formülünde yerine yazıldığında [0,2π] aralığı için integral değeri: L = ∫ √(a²cos²t + b²sin²t) dt bulunur. 
Elips x ve y eksenlerine göre simetrik olduğundan çevrenin yalnızca bir çeyreği hesaplanıp sonuç dört ile çarpılabilir. Böylece çevre, [0,π/2] aralığı için integral değeri:  L = 4∫√(a²cos²t + b²sin²t) dt biçimini alır. Karekök içinden a² ortak çarpanı alınırsa [0,π/2] aralığı için integral değeri:  L = 4a ∫√(cos²t + (b²/a²)sin²t) dt elde edilir. 
Elipsin dışmerkezliği e = √(1 − b²/a²) olduğundan b²/a² = 1 − e² yazılabilir. Bu ifade integralde yerine konulduğunda [0,π/2] aralığı için integral değeri:  L = 4a ∫√(cos²t + (1 − e²)sin²t) dt olur. 
Son olarak sin²t + cos²t = 1 özdeşliği kullanılarak karekök içindeki ifade 1 − e²sin²t biçimine dönüştürülür. Böylece elipsin çevresi [0,π/2] aralığı için integral değeri:  L = 4a∫√(1 − e²sin²t) dt şeklinde elde edilir. Bu integral elementer fonksiyonlarla hesaplanamadığından ikinci tür tam eliptik integral olarak adlandırılır ve elipsin çevresi genel olarak bu integral biçiminde ifade edilir.

3 yorum:

  1. X=asint ve y=bcost elipsin parametrik denklemi kullanılarak yapılırsa çözüm daha kolay olur sanırım.

    YanıtlaSil
  2. Hocam iyi güzel de bu ortaya çıkan integral nasıl hesaplanacak? Bildiğim kadarıyla bu integralin henüz bir çözümü bulunmuş değil. Ayrıca bu en sonuncusu integrali alınabilir bir fonksiyon mu açıklayabilir misiniz?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Elips çevresinde kullanılan integralin ilkel fonksiyonu; polinomlar, üstel, logaritma, trigonometrik veya ters trigonometrik fonksiyonlar gibi bilinen fonksiyonlarla ifade edilemez. Bu nedenle matematikte bu integral için özel bir fonksiyon (E) tanımlanmıştır. Genel elips için integral değeri, sayısal yöntemlerle veya yaklaşık formüllerle hesaplanır. E: İkinci tür tam eliptik integral, e: Elipsin dışmerkezliği ve a: Elipsin büyük yarı ekseni olmak üzere Elips çevresi sonucu 4a E(e) olarak bırakılır.

      Sil

Fayda vermeyen ilimden Allah'a sığınırım. İlim; amel etmek ve başkalarıyla paylaşmak içindir. Niyetimiz samimiyetle insanlara yararlı olmaktır, akıbetimiz bu vesileyle güzel olsun. Dua eder, dualarınızı beklerim...

"Allah'ım; bana fayda sağlayacak ilimleri öğret ve ilmimi ziyadeleştir."

“Allahım! Sana teslim oldum, sana inandım, sana güvendim. Yüzümü, gönlümü sana çevirdim. İşlediğim tüm günahlarımı affeyle! Ey kalbleri çeviren Allahım! Kalbimi dînin üzere sâbit kıl. Beni Müslüman olarak vefât ettir ve beni sâlihler arasına kat!”

“Rabbim! Bizi doğru yola ilettikten sonra kalplerimizi eğriltme! Bize tarafından bir rahmet bağışla.Öne geçiren de sen, geride bırakan da sensin. Muhakkak ki lütfu en bol olan Sen’sin. Senden başka ilâh yoktur."

Lâ ilâhe illallah Muhammedürrasulüllâh


KADİR PANCAR

Piyasa Bilgileri

🇺🇸 USD ..
🇪🇺 EUR ..
🇬🇧 GBP ..
🏆 ONS ..
🪙 GRAM ..
Piyasa verileri; Frankfurter ve Binance API sistemleri üzerinden çekilmektedir. Döviz kurları referans niteliğinde olup gecikmeli olabilir. Altın fiyatları, ons bazlı dijital varlık üzerinden hesaplanmaktadır. Veriler bilgilendirme amaçlıdır, hatalı olabilir ve kesinlikle yatırım tavsiyesi içermez.

İslam Kütüphanesi Seçmeler

Matematik Seçme Konuları

Aşağıdaki Yazılar İlginizi Çekebilir!!!